Cách chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc chỉn chu nhất 2026

Ở miền Bắc, mâm cơm cúng giỗ không chỉ đơn giản là một nghi lễ tôn thờ tổ tiên mà còn là một cách để thể hiện tình cảm và lòng biết ơn đối với những người đã qua đời. Mâm cơm cúng giỗ miền Bắc còn thể hiện sự đoàn kết gia đình và sự liên kết với nguồn gốc văn hóa. 

1. Vai trò của mâm cơm cúng giỗ miền Bắc

Mâm cơm cúng giỗ có nguồn gốc từ thời kỳ xa xưa của dân tộc Việt Nam. Mâm cơm cúng giỗ miền Bắc không chỉ đơn thuần là việc sắp xếp các món ăn lên bàn thờ và cúng bái tổ tiên mà kèm theo đó là các nghi lễ, văn hóa, và niềm tin đặc biệt. 

Cũng như bất cứ vùng miền nào, mâm cơm cúng giỗ miền Bắc là một phần quan trọng của văn hóa và tâm linh ở đây. Đây là một phong tục truyền thống đặc biệt, được tổ chức để tưởng nhớ đến ông bà tổ tiên trong gia đình. Không chỉ vậy, mâm cơm cúng giỗ miền Bắc còn đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì các giá trị truyền thống và thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Một số vai trò khác của mâm cơm cúng giỗ miền Bắc như: 

• Cách sắp xếp mâm cơm cúng là một phần của truyền thống văn hóa gia đình. Nó được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, góp phần duy trì và bảo tồn các giá trị truyền thống của người Việt.

• Mâm cơm cúng không chỉ là một nghi thức mà còn tạo ra một không gian tâm linh. 

• Lễ giỗ và mâm cơm cúng giỗ thường là dịp để gia đình tụ họp, cùng nhau thực hiện các nghi lễ và chia sẻ kỷ niệm về người đã khuất. Mâm cơm cúng đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra không gian gặp gỡ và gắn kết gia đình.

• Mâm cơm cúng thường bao gồm nhiều món ăn và đồ uống, thể hiện sự phong phú và đa dạng trong cuộc sống và tình cảm của con người. Điều này phản ánh ý nghĩa của cuộc sống và mối quan hệ trong gia đình/ xã hội.

Mâm cơm cúng giỗ thể hiện sự kết nối giữa con người và tâm linh, lòng biết ơn đối với tổ tiên

2. Cách chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc chỉn chu nhất 

Việc chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc nói riêng và mâm cơm cúng giỗ ở mọi nơi nói chung đều đòi hỏi sự kỹ lưỡng và tuân theo các quy tắc truyền thống. Bởi mâm cơm cúng giỗ phản ánh lòng biết ơn và tôn kính đối với tổ tiên,  cũng như duy trì và kế thừa các giá trị văn hóa và tâm linh quan trọng. Dưới đây là các bước chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc chu đáo và thành tâm nhất. 

2.1. Lên kế hoạch chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc 

Để có thể chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc hoàn chỉn chu và thành tâm nhất, trước tiên, bạn cần lên kế hoạch cụ thể: 

• Lựa chọn ngày thực hiện mâm cơm cúng, thường là người giỗ của ông bà tổ tiên hoặc các dịp lễ quan trọng như lễ Tết…

• Lựa chọn địa điểm cũng như phạm vi tổ chức cúng bái, có thể là nhà riêng, nhà thờ họ…

• Lên thực đơn chi tiết cho mâm cơm cúng giỗ miền Bắc tùy thuộc vào số lượng người, điều kiện kinh tế, truyền thống của mỗi gia đình,...

2.2. Chuẩn bị các món ăn cho mâm cơm cúng giỗ miền Bắc

Chuẩn bị món ăn là một phần quan trọng trong tổ chức mâm cơm cúng giỗ. Các món ăn để cúng giỗ bao gồm: bánh chay, các món mặn, món chay, hoa quả, gạo và gia vị. Bạn nên lựa chọn các nguyên liệu tươi và đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm để chế biến được các món ăn dinh dưỡng và thể hiện lòng thành tâm tuyệt đối. 

Trong mâm cơm cúng giỗ miền Bắc thường được tô điểm bởi các món ăn truyền thống mang ý nghĩa tâm linh và văn hóa sâu sắc, kết hợp với các món ăn hiện đại và nhập khẩu như: 

• Bánh chay: Bánh chay thường được làm từ gạo nếp, đường, dầu mỡ. 

• Các món mặn và món chay: Mâm cơm cúng giỗ miền Bắc thường bao gồm các món mặn và món chay. Các món mặn có thể là thịt gà, thịt lợn, hay các món hấp, luộc. Món chay thường được làm từ rau củ và chế biến thành các món ngon, thanh mát.

• Gạo và nước mắm: Gạo là một phần quan trọng của mâm cơm, thể hiện sự tượng trưng về nguồn sống và sự thịnh vượng. Nước mắm thường được sử dụng như một loại gia vị và làm tôn thờ vị thần biển cả.

Các nguyên liệu làm mâm cơm cúng giỗ cần lựa chọn kỹ lưỡng, tươi ngon

Ngoài ra, trong mâm cơm cúng giỗ miền Bắc không thể thiếu các thành phần sau:  

• Trái cây tươi: Trong mâm cúng thường có các loại trái cây như táo, lê, cam, bưởi, mận, dứa, chuối, chôm chôm, nho, lựu, và dừa. 

• Bánh kẹo: Một số loại bánh kẹo truyền thống như bánh chưng, bánh tét và bánh bông lan cũng có thể được bày trên mâm cúng.

• Rượu và nước uống: Trong mâm cơm cúng giỗ miền Bắc không thể thiếu rượu và nước. 

• Một số mâm cơm cúng có thể bao gồm các món ăn yêu thích của người đã qua đời.

2.3. Cách sắp xếp mâm cơm cúng giỗ miền Bắc 

Dưới đây là một số hướng dẫn cơ bản về cách sắp xếp mâm cơm cúng trên bàn thờ:

• Đầu tiên, gia chủ cần đảm bảo rằng bàn thờ đã được dọn sạch và được đặt ở vị trí cao nhất trong căn phòng để tạo sự tôn trọng gia tiên. Bàn thờ thường được đặt theo hướng hướng Đông hoặc Đông Nam, nhưng cũng có thể theo tùy thích gia đình.

• Tiếp theo, bạn cần đặt mâm cơm cúng ở trung tâm của bàn thờ. Nếu có nhiều mâm cúng, thì mâm chính thường được đặt ở giữa và các mâm khác được sắp xếp xung quanh.

• Trái cây và hoa quả: Sắp xếp trái cây và hoa quả trên mâm cơm một cách tinh tế và đẹp mắt. Thông thường, trái cây tươi được bày ở phía trên mâm. Các loại hoa quả thường được sắp xếp thành một tượng trưng hoặc hình tròn trên mâm.

• Rượu và nước uống: Bình rượu và nước uống thường được đặt bên trái và phía sau mâm cơm cúng.

• Đèn và nến: Đèn và nến thường được đặt xung quanh mâm cúng để tạo ra không gian trang trọng. Gia chủ hãy đảm bảo đèn và nến được thắp sáng trước khi lễ cúng bắt đầu.

Lưu ý rằng cách sắp xếp này có thể thay đổi tùy theo vùng miền và phong tục gia đình. Quan trọng nhất là sự tôn trọng và lòng kính trọng đối với người đã đã khuất trong lễ cúng giỗ.

2.4. Thực hiện nghi lễ cúng bái

Gia chủ khi thực hiện nghi lễ cúng bái cần có một số lưu ý sau:

• Trang phục gia chủ cần trang nghiêm, lịch sự với quần áo dài không nên mặc quần áo quá ngắn hoặc quá hở. 

• Đọc văn khấn một cách thành tâm thành kính, không có thái độ cợt nhả, đùa giỡn.

• Trước và sau khi đọc văn khấn cần chắp tay và cúi lạy trước thần linh, tổ tiên.

Khi thực hiện nghi lễ cúng bái cần trang nghiêm, thành tâm

Trong bài viết này, Gốm sứ Hồng Phúc đã cung cấp đến bạn đọc vai trò cũng như các bước chuẩn bị mâm cơm cúng giỗ miền Bắc sao cho chỉn chu nhất. Đồng thời, có thể thấy mâm cơm cúng giỗ không chỉ đơn giản là việc chế biến, sắp xếp món ăn mà còn chứa đựng ý nghĩa tâm linh, tôn kính tổ tiên và duy trì giá trị văn hóa quý báu.

Ngoài ra, gia chủ có nhu cầu mua sắm các vật phẩm phong thủy bằng gốm Bát Tràng để trang trí cho bàn thờ, không gian thờ cúng hãy liên hệ chúng tôi. Các sản phẩm tại Gốm sứ Hồng Phúc được khách hàng đánh giá cao về chất lượng cũng như mẫu mã sản phẩm. Gốm sứ Hồng Phúc có đầy đủ các vật phẩm phong thủy như: bát hương, chóe thờ, mâm bồng (đĩa hoa quả), kỷ thờ, lọ hoa, ống hương, đèn dầu/ chân nến. Ngoài ra còn có bộ đỉnh hạc, đĩa cau trầu, ấm chén thờ hoặc bát sâm, bát đũa thờ, Phật thủ, đài thờ… để đáp ứng đa dạng các nhu cầu của khách hàng.